In de podiumkunsten staat het werk genoteerd in een andere vorm dan de uitvoering ervan. De partituur voor een muziekstuk, het script voor een toneelstuk, ze werken als recepten voor hoe de uitvoering bereid kan worden.
De partituur voor Sporadisch.
Hoe zou een partituur voor een visueel werk er uit kunnen zien? Zodanig dat er ruimte blijft voor variatie in de uitvoering ervan? Ik nam deze vraagstelling als vertrekpunt voor de prentenreeks Sporadisch. De partituur bestaat uit een notatie van de positie en rotatie van een aantal beeldmodules. Door de keuze voor welke beeldmodule waar te plaatsen onstaan variaties op een thema. De partituur wordt zo telkens met andere instrumenten uitgevoerd.
Sporadisch, eerste vlucht
Zowel de partituur als een aantal verschillende uitvoeringen ervan zijn tot 22 maart te zien in de expositie Volume #8 in Grafisch Atelier Hilversum.
Naar aanleiding van de paneldiscussie over relevantie van grafische technieken anno nu tijdens Connect, het grafieksymposium van Stichting Grafein. Een nogal ruim kader om tot echt productieve verkenning van het onderwerp te komen en daarom dat er minstens drie invalshoeken door m’n hoofd gingen. Ik kreeg ze ter plekke niet voldoende ontward om er eentje voldoende helder te kunnen verwoorden. Maar wat niet was kan alsnog geblogd worden:
Grafische technieken zoals ets, zeefdruk en boekdruk zijn ontwikkeld als manieren om er sneller, meer van te kunnen maken. Natuurlijk opende dat tegelijkertijd ook nieuwe terreinen voor artistieke ontwikkeling. Nieuwe technieken, nieuwe beeldtaal, nieuw soort werk. Maar toch: de eigenschap oplage komt vooral voort uit praktisch-economische overwegingen.
Inmiddels zijn veel van deze oplageproductietechnieken lang en breed achterhaald door verregaande mechanisering en meer recentelijk digitalisering. Technieken die in hun tijd gelijk stonden aan massaproductie zijn ingehaald door nog veel snellere moderner alternatieven. Wat economisch snel was, is nu traag ambachtelijk geworden.
Ad Stijnman identificeert grote veranderingen in de grafische technieken in de periode 1830-1840.
Punt is, daarmee zijn die oudere oplage-technieken juist meer geschikt geworden voor het ontwikkelen van de eigen beeldende praktijk.
De oplage is nog steeds een essentieel gegeven van de werkwijze. Door dat aspect niet uit te stellen totdat het beeld ‘af’ is, maar het drukken onderdeel te maken van de concept- en beeldontwikkeling, wordt het beeldend onderzoek tot een zelf-documenterend proces. Door op tussentijdse (proef)drukken te reflecteren dienen mogelijke aanpassingen, toevoegingen, correcties en alternatieven zich aan.
Gebruik de mogelijkheid om er meerdere afdrukken van te maken niet (meteen) voor het produceren van een identieke oplage, maar voor het genereren van opties. Een waaier aan mogelijkheden waarbinnen, door reflectie en beslissingen over de volgende iteratie, een eigen route uitgezet kan worden. Een spoor waar zowel impliciete als expliciete beslissingen in terug te lezen zijn.
Maak onderscheid tussen synchroniseren, backuppen en archiveren.
Synchroniseer zodat je op bijv. laptop en telefoon met dezelfde bestanden kunt werken. Dit wil je liefst zo real-time en continu mogelijk. Continue syncen naar de cloud is dus alleen maar een backup van de meest recente versie van de dingen. Da’s alvast een prima start.
What’s your laptop/desktop backup recommendation for general public, not-highly-technical people who don’t have extreme security needs and just want not to lose their family photos etc? Maybe it’s just “use the cloud drive,” but…OneDrive seems to cause a lot of problems? or does it?
Met zowaar wat stellig maar ook praktisch advies tussen alle nerdy betweterigheid:
Cloud backups
Backuppen bestaat dus vooral ook uit het bewaren van eerdere versies. Screenshot van Filen legt het aardig uit:
Online cloud backup aanbieders in Europa
Het lastige is dat al deze tools meestal met meer dan alleen backup functionaliteiten opgetuigd worden: notities, agenda’s, media spelers. Lastig omdat er dan snel overlap ontstaat met andere tools die je ook al gebruikt. Een manier om te beginnen is om dat allemaal te negeren en onderstaande diensten echt alleen als backup tools te gebruiken.
filen.io - Duits. Focus op bestanden heen en weer. Maar doet ook notes, contacts, chats. Voordelig.
jottacloud - Noors. Servers op duurzame energie. Mac en Win desktop apps, geen Linux app.
De 3-2-1 back-upregel is een beproefde strategie voor gegevensbescherming. Het beveelt aan om drie kopieën van je data te bewaren, opgeslagen op twee verschillende soorten media, met één kopie op een externe locatie.
Nextcloud, de alleskunner
Ben je wel benieuwd naar extra features en zoek je naast online opslag vooral ook een vervanger van office/docs tools, kijk dan eens naar Nextcloud.
Ook begonnen als bestands-sync/share tool. Inmiddels een complete toolset voor online samenwerking. Wordt al sinds 2019 in diverse EU-landen ingezet op (regionaal) regeringsniveau. Is een alleskunner, met als je wil ook office-tools (documenten, spreadsheets, presentaties), agenda, email, fotos, taken, contacten, vergaderruimtes reserveren… en meer. Dit alles al dan niet gedeeld met anderen. Een Europees alternatief voor Microsoft Office online en Google docs/drive etc.
Nextcloud is de naam van de tool, wordt door vele (hosting)partijen aangeboden. Bijvoorbeeld:
In Nederland, voor individu en familie: https://thegood.cloud/). Wil je met een grotere club, vereniging of bedrijf over, dan betaal je daar per gebruiker, per maand.
Duits hostingbedrijf Hetzner biedt ook Nextcloud aan onder de naam Storage Share. Daar moet je meer zelf inregelen, maar is het aantal gebruiker-accounts dat je aan mag maken onbeperkt. 1 TB opslag vanaf 5 euro per maand, 5TB voor €15,- per maand.
Idem onbeperkt kan ook via pikapods.com. Pikapods biedt een uitgebreid portfolio aan open source applicaties die je relatief eenvoudig kunt installeren en tegen gunstige tarieven kunt gebruiken. Ideale manier om dingen uit te proberen als je niet vies bent van een beetje prutsen.
Archiveren
Archiveren vooral te beschouwen als je backups voor de laaaaange termijn bewaren. Heb ik geen ervaring mee, ook niet voor mezelf ingeregeld dus. Trefwoord: ‘object storage’. Zie https://european-alternatives.eu/alternative-to/amazon-s3. Je hebt je zaakjes al aardig geregeld eer je hier aan toe bent.
Ja maar, the cloud is toch gewoon iemand anders z’n computer?
(dit is voor gevorderden!)
Europees, niet Big-Tech, duurzaam: prima. Maar je data staat dan nog steeds ergens op andermans computer.
Als je wil synchroniseren en backuppen naar een ander eigen machine, dan is SyncThing een goede optie. Is wel flink stuk geavanceerder en dus geen antwoord op de vraag wat een niet-nerd zou moeten doen. Want:
Goed je strategie uitdenken
SyncThing doet wat de naam zegt. Het synchroniseert. Backups moet je daarachter dus nog steeds zelf inregelen
Kosten: je zult zelf die tweede, derde machine moeten hebben en inrichten. Dat kunnen oude laptopjes zijn, maar ze moeten in ieder geval allemaal dezelfde opslagcapaciteit hebben.
Je blijft er zelf verantwoordelijk voor om de boel draaiende te houden.
Terug naar het begin
Belangrijkste is om een start te maken.
Open een account bij een van de genoemde aanbieders hierboven en koppel die aan een belangrijk mapje op je computer. Gaat dat goed, dan zet je daar steeds weer een mapje bij. Totdat je eigenlijk toch wel je hele Dropbox over hebt gezet.
Check wanneer je dropbox abonnement wordt verlengd en bepaal of je al klaar bent om op te zeggen.
Door onvoorziene extra drukte afgelopen december en januari lukte het maar net om mijn Koppermaandagprent voor dit jaar enigszins op tijd af te krijgen. In ieder geval in de week van, dan toch. De eerste maandag na Driekoningen is Koppermaandag, een oud gebruik uit de tijd van de gilden. Ik was de vrijdag erop pas klaar, kon ik er in ieder geval wat uitdelen op de nieuwjaarsborrel van het atelier.
Ton was wel op tijd natuurlijk. Hij vond een speelse connectie tussen zijn Personal Knowledge Management praktijk en een eigen (Personal) KopperMaandag prent.
Wat betreft deze hier, dit was een oefening in het gelaagd drukken met inkten op oliebasis. Daar heb ik minder ervaring mee dan met de blockprint inkten op waterbasis. Het vogel-motief is een hergebruik uit een eerder ontwerp. Omdat het een experiment in drukken was kon ik het natuurlijk niet laten om allerlei varianten te maken om te zien wat er zou gebeuren.
Wat betreft de tekst: ja andersom inderdaad. We kunnen wel wat minder spot gebruiken.
Stichting Grafein zet zich in voor de grafische kunsten en kunstenaars in Nederland en omstreken. Met projecten, publicaties en evenementen. In die laatste categorie valt de derde edite van het Grafieksymposium, zaterdag 21 februari in de Tuinzaal van Centraal Museum Utrecht. Vanuit het thema CONNECT zijn er presentaties en lezingen die elk op hun eigen manier het verleden, heden en de toekomst van grafiek met elkaar zullen verbinden.
Van twee prenten heb ik afgelopen jaar 10% van de opbrengst uit verkoop gereserveerd om te doneren aan een goed doel. Het idee: niet alleen goed werk maken maar het werk ook goed te laten doen.
De Torenvalk prent maakte een donatie van €195,- aan Sovon mogelijk.
2025 was het jaar van de torenvalk, vandaar. Dit jaar is er extra aandacht voor de steenuil. Hmm, daar maakte ik in 2019 al een prent van. Daarvan is nog één laatste afdruk beschikbaar. Als die dit jaar verkocht wordt gaat ook daar 10% van naar Sovon. Wie slaat toe?
Voor de Small things, 1 prent blijft dezelfde regeling gelden. Zolang de voorraad strekt.
2025 is het jaar van de torenvalk. Kenniscentrum Sovon telt en onderzoekt dit jaar het wel en wee van deze karakteristieke jager. 10% van de opbrengst uit verkoop van de torenvalk dit jaardoneer ik aan Sovon om hun belangrijke werk te ondersteunen.
Voor de snelle beslisser
Ik heb hier twee ingelijste torenvalken staan. Eentje in een mat aluminium lijst (zoals hierboven), de ander in een licht eikenhouten lijst (zie hieronder). Beiden 30 × 40 cm, beiden voorzien van ontspiegeld museumglas. In de houten lijst zitten aan de achterkant kleine schroefgaten want zo hangen ze werk op in galeries in Engeland.
Deze lijsten kosten normaliter rond de 60 à 80 euro. De prijs van een prent is (dit jaar nog) €275,-. Deze twee mogen weg voor €300,- per stuk. Kant en klaar cadeau, inclusief verzending. Stuur een mailtje als je toe wil slaan.
In deze prent komt vrijwel alles wat ik de afgelopen jaren geleerd heb over drukken met LEGO® samen. Kleurverlopen, nieuwe vormen door overlappende combinaties, afwijkende diagonalen. En nieuw dit keer: een kleur- en vormpatroon dat ik expliciet kon vormgeven. Ik schreef er eerder al wat over. Op de site van People of Print staat ook een uitgebreid artikel over deze prent.